Hollandse Nieuwe gezond: hoe gezond is haring echt?

Het is juni, dus ze zijn er weer: de Hollandse Nieuwe. Misschien heb je er al één gegeten bij de viskraam. Misschien kun je het, net als veel liefhebbers, niet bij één haring laten. Maar hoe gezond is haring eigenlijk? En is Hollandse Nieuwe gezond als je let op je hart, bloeddruk, spieren en gewicht?

Het korte antwoord: ja, haring is gezond. Hollandse Nieuwe is een vette vis met veel omega 3-vetzuren, eiwit, vitamine D en vitamine B12. Dat maakt haring een goede keuze binnen een gezond voedingspatroon. Toch zit er ook veel zout in. Daarom geldt ook hier: geniet ervan, maar eet het met mate.

Wat is Hollandse Nieuwe?

Hollandse Nieuwe is haring die in een korte periode wordt gevangen, meestal tussen half mei en juli. De vis heeft dan genoeg vet opgebouwd. Dat vet zorgt voor de volle, zachte en romige smaak waar Hollandse Nieuwe bekend om staat. Een haring mag niet zomaar Hollandse Nieuwe heten. De vis moet voldoende vet bevatten en op een traditionele manier worden verwerkt. Daarbij wordt de haring gekaakt, gezouten en gecontroleerd gerijpt. Kaken betekent dat de kieuwen en een deel van de ingewanden worden verwijderd. Een klein deel blijft zitten, omdat dit helpt bij het rijpingsproces. Daardoor krijgt de haring zijn zachte structuur en herkenbare smaak. De naam Hollandse Nieuwe zegt dus niet dat de vis altijd uit Nederland komt. Het gaat vooral om de traditionele Hollandse manier van verwerken.

Waarom is Hollandse Nieuwe zo vet?

Haring is een vette vis. Dat klinkt misschien ongezond, maar dat is het niet automatisch. Het vet in haring bestaat voor een groot deel uit onverzadigde vetten. Daaronder vallen ook omega 3-vetzuren. Deze vetten passen goed binnen een gezond voedingspatroon. Ze zijn belangrijk voor je hart en bloedvaten. Ook spelen ze een rol bij ontstekingsprocessen in het lichaam. Het vet maakt de Hollandse Nieuwe bovendien zo geliefd. Zonder dat vet smaakt haring minder vol en minder romig. Juist daarom wachten veel mensen elk jaar op het nieuwe haringseizoen.

Is haring gezond?

Ja, haring is gezond. Haring bevat veel waardevolle voedingsstoffen in een kleine portie. Dat maakt het een voedzame keuze, zeker als je bewust bezig bent met gezondheid, spierbehoud en vitaal ouder worden.

Een haring levert vooral:

omega 3-vetzuren, eiwit, vitamine D, vitamine B12, selenium, ijzer en jodium.

Deze combinatie maakt haring interessant voor mensen boven de 65 die actief en fit willen blijven. Je lichaam heeft dan genoeg eiwit nodig voor je spieren. Ook vitamine D en B12 verdienen extra aandacht, omdat deze voedingsstoffen belangrijk zijn voor botten, spieren, energie en het zenuwstelsel. Toch is haring geen wondermiddel. Het blijft één onderdeel van je totale voeding. Haring is gezond als je het combineert met genoeg groente, fruit, volkoren producten, peulvruchten, noten en voldoende beweging.

Voedingswaarde van haring

Een gemiddelde zoute haring weegt ongeveer 75 gram. De exacte voedingswaarde kan per haring verschillen, maar gemiddeld levert één haring ongeveer:

Vooral het eiwit, de omega 3-vetzuren, vitamine D en vitamine B12 maken haring gezond. Het zoutgehalte is het belangrijkste aandachtspunt.

Haring bevat veel omega 3

Een belangrijke reden waarom haring gezond is, zit in de omega 3-vetzuren. Dit zijn gezonde vetten die vooral in vette vis zitten. Denk aan haring, zalm, makreel, sardines en forel. Omega 3-vetzuren zijn belangrijk voor je hart en bloedvaten. Ze helpen je lichaam om normale vetwaarden in het bloed te ondersteunen. Ook passen ze goed bij een voedingspatroon dat gericht is op een gezonde bloeddruk. Voor mensen boven de 65 zijn omega 3-vetzuren extra interessant. Je hart en bloedvaten verdienen dan meer aandacht. Vette vis kan daar op een simpele manier aan bijdragen. Eet je weinig of geen vis? Dan kan het lastiger zijn om genoeg omega 3 uit voeding te halen. In dat geval kun je kijken naar andere bronnen, zoals walnoten, lijnzaad en chiazaad. Deze plantaardige bronnen bevatten wel een andere vorm van omega 3 dan vis.

Haring levert goede eiwitten

Eiwit is belangrijk voor je spieren. Dat geldt op elke leeftijd, maar zeker na je 65e. Je lichaam bouwt dan minder makkelijk spiermassa op. Ook herstel je vaak trager na ziekte, weinig beweging of een periode van minder eten. Een haring van 75 gram levert ongeveer 13 gram eiwit. Dat is een mooie hoeveelheid voor een kleine maaltijd of tussendoortje. Combineer je haring met volkorenbrood of een maaltijdsalade, dan krijg je meteen een volwaardiger eetmoment. Eiwit helpt je spieren herstellen na beweging. Het helpt ook om spiermassa te behouden. Dat is belangrijk als je sterk, zelfstandig en actief wilt blijven. Wil je haring eten als onderdeel van een eiwitrijke maaltijd? Combineer het dan bijvoorbeeld met roggebrood, volkorenbrood, gekookte aardappel, salade, komkommer, tomaat of rode ui.

Haring bevat vitamine D

Vitamine D is belangrijk voor sterke botten en goed werkende spieren. Je lichaam maakt vitamine D aan via zonlicht, maar in Nederland is dat niet het hele jaar genoeg. Na je 65e maakt je huid bovendien minder makkelijk vitamine D aan. Haring bevat van nature vitamine D. Dat maakt het een waardevolle aanvulling op je voeding. Toch vervangt haring meestal geen vitamine D-supplement als je arts of diëtist dat adviseert. Vitamine D werkt samen met calcium. Samen helpen ze je botten sterk te houden. Dat is belangrijk om stevig te blijven bewegen en het risico op vallen en breuken te verkleinen.

Haring is rijk aan vitamine B12

Vitamine B12 zit vooral in dierlijke producten, zoals vlees, vis, eieren en zuivel. Haring is een goede bron van B12. Je lichaam heeft vitamine B12 nodig voor de aanmaak van rode bloedcellen en voor een goed werkend zenuwstelsel. Een tekort kan zorgen voor vermoeidheid, tintelingen, geheugenproblemen of een slap gevoel. Mensen boven de 65 hebben vaker een lagere opname van B12. Dat komt niet altijd door te weinig B12 in de voeding. Soms neemt de maag of darm het minder goed op. Haring kan bijdragen aan je inname, maar bij een echt tekort is medisch advies nodig.

Haring bevat selenium, jodium en ijzer

Naast vetten, eiwit en vitamines bevat haring ook mineralen. Selenium ondersteunt het immuunsysteem en helpt je cellen beschermen tegen schade. Jodium is belangrijk voor je schildklier. Je schildklier speelt een rol in je energieverbruik en stofwisseling. Haring bevat ook ijzer. IJzer helpt bij het zuurstoftransport in je lichaam. Je gebruikt ijzer om rode bloedcellen aan te maken. Die brengen zuurstof vanuit je longen naar je spieren en organen. Deze mineralen maken haring voedzaam. Je krijgt in één kleine portie meerdere voedingsstoffen binnen die je lichaam dagelijks nodig heeft.

Het nadeel van haring: veel zout

Haring is gezond, maar er zit wel veel zout in. Dat komt door het pekelen. Zout geeft smaak en helpt bij de houdbaarheid, maar te veel zout is niet goed voor je bloeddruk. Eén zoute haring bevat al ruim 2 gram zout. Dat is een flink deel van wat je op een dag maximaal binnen wilt krijgen. Eet je twee haringen achter elkaar, dan loopt je zoutinname snel op. Let vooral op als je hoge bloeddruk hebt, vocht vasthoudt, hartfalen hebt of van je arts minder zout moet eten. Dan kun je nog steeds af en toe haring nemen, maar houd rekening met de rest van je dag. Eet je haring? Kies dan die dag liever voor minder zoute producten. Laat bijvoorbeeld soep uit pak, chips, kant-en-klare sauzen, bewerkt vlees en zoute kaas staan. Zo houd je je totale zoutinname beter in balans.

Is Hollandse Nieuwe goed voor je hart?

Hollandse Nieuwe kan passen binnen een hartvriendelijk voedingspatroon. Dat komt vooral door de omega 3-vetzuren en de onverzadigde vetten. Vette vis past goed bij een voedingspatroon met veel groente, fruit, volkoren producten, peulvruchten, noten en olijfolie. Dat soort voeding ondersteunt je hart en bloedvaten. Toch maakt één haring je voedingspatroon niet automatisch gezond. Het gaat om je totale leefstijl. Beweeg dagelijks, eet genoeg vezels, beperk alcohol, stop met roken en let op je zoutinname. Voor je hart is haring dus vooral een goede keuze als je het slim combineert en niet overdrijft met porties.

Is haring gezond bij hoge bloeddruk?

Haring heeft twee kanten bij hoge bloeddruk. Aan de ene kant bevat haring gezonde vetten die passen binnen een goed voedingspatroon voor hart en bloedvaten. Aan de andere kant bevat zoute haring veel zout.

Heb je hoge bloeddruk? Dan kun je af en toe haring eten, maar maak er geen dagelijkse gewoonte van. Eén haring past meestal beter dan twee of drie achter elkaar. Eet haring liever niet op een dag waarop je ook veel andere zoute producten eet. Denk aan rookworst, kant-en-klaarmaaltijden, snacks, bouillon, kaas, vleeswaren en zoutjes.

Een simpele regel: geniet van haring als bewuste keuze, maar houd de rest van je dag zoutarm.

Hoe vaak kun je haring eten?

Voor de meeste mensen past één portie vette vis per week goed binnen een gezond voedingspatroon. Haring is daarvoor een prima keuze. Eet je één Hollandse Nieuwe per week in het seizoen? Dan past dat goed. Eet je tijdens het haringseizoen af en toe twee haringen op één dag? Dan is dat voor gezonde mensen meestal geen probleem, zolang je de rest van je voeding in balans houdt. Heb je hoge bloeddruk, nierproblemen of hartfalen? Dan is het verstandiger om voorzichtiger te zijn met zoute haring. Overleg bij twijfel met je huisarts of diëtist.

Wat is gezonder: haring met of zonder uitjes?

Uitjes maken haring niet ongezond. Ze voegen weinig calorieën toe en geven extra smaak. Daardoor heb je vaak geen extra saus of ander zout beleg nodig. Toch is de haring zelf al zout genoeg. Je hoeft er dus geen extra zout of zoute saus bij te nemen.

Eet je haring op brood? Kies dan bij voorkeur volkorenbrood of roggebrood. Zo voeg je vezels toe. Dat maakt je maaltijd voedzamer en beter verzadigend.

Is haring rauw?

Haring voelt en smaakt als rauwe vis, maar Hollandse Nieuwe is niet zomaar rauwe vis. De vis wordt gekaakt, gezouten, gerijpt en ingevroren. Hij wordt dus niet gebakken of gekookt, maar wel verwerkt. Koop haring bij een betrouwbare viskraam of winkel. Eet de haring het liefst vers. Bewaar haring gekoeld en laat hem niet lang buiten de koelkast liggen. Dat is vooral belangrijk bij warm weer. In juni kan het buiten flink warm zijn. Neem haring dan niet lang mee in een warme tas, maar eet hem direct of koel hem goed.

Voor wie is extra opletten verstandig?

De meeste gezonde mensen kunnen prima haring eten. Toch zijn er situaties waarin je extra moet opletten. Let op met haring als je een zoutbeperkt dieet volgt, hoge bloeddruk hebt, hartfalen hebt, nierproblemen hebt of snel vocht vasthoudt. In die gevallen is vooral het zoutgehalte belangrijk. Ben je kwetsbaar door ziekte of heb je een sterk verminderde weerstand? Let dan extra op versheid en koeling. Koop haring bij een betrouwbare plek en eet hem zo vers mogelijk. Twijfel je of haring past bij jouw medische situatie? Vraag dan advies aan je huisarts of diëtist.

Gezonde manieren om haring te eten

Haring kun je natuurlijk gewoon aan de staart eten. Maar je kunt er ook een voedzame maaltijd van maken.

Goede combinaties zijn:

haring met volkorenbrood en rode ui, haring met roggebrood, haring door een salade met aardappel en komkommer, haring met bietjes en appel, of haring als eiwitrijke lunch naast een kom groentesoep zonder veel zout.

Wil je het extra gezond houden? Combineer haring dan met groente en vezels. Zo maak je van een losse snack een volwaardiger eetmoment.

Conclusie: Hollandse Nieuwe is gezond, maar let op zout

Is Hollandse Nieuwe gezond? Ja, Hollandse Nieuwe is een voedzame vette vis. Haring is gezond door de omega 3-vetzuren, goede eiwitten, vitamine D, vitamine B12, selenium, jodium en ijzer. Voor mensen boven de 65 past haring goed bij een actief en gezond leven. Het ondersteunt je eiwitinname en levert voedingsstoffen die belangrijk zijn voor spieren, botten, hart en energie.
Het belangrijkste aandachtspunt is zout. Eén haring bevat al behoorlijk wat zout. Geniet er dus van, maar eet ze met mate. Eén haring als onderdeel van een gezonde maaltijd is een prima keuze. Maak er alleen geen dagelijkse gewoonte van, zeker niet als je op je bloeddruk moet letten.